Rola witamin z grupy B w przebiegu stwardnienia rozsianego

Żywienie w chorobach

Rodzaj spożywanych składników odżywczych jest uznawany za jeden z czynników, które mogą modyfikować naturalny przebieg stwardnienia rozsianego (SM). Według niektórych badaczy prawidłowe żywienie może wpływać na procesy istotne dla rozwoju choroby, jak również na występowanie towarzyszących jej dolegliwości.

Przypuszcza się, że zaostrzenie niektórych objawów SM jest powiązane z takimi składnikami diety, jak: nadmiar nasyconych kwasów tłuszczowych oraz niedobór wielonienasyconych kwasów tłuszczowych (o czym można przeczytać w naszym artykule Rola tłuszczy w SM),  niedobór witamin z grupy B i D, kwasu foliowego, substancji o właściwoś¬ciach przeciwutleniających oraz niektórych mikroelementów.


Jaki więc jest cel diety w SM


Celem właściwego leczenia żywieniowego chorych są ogólna poprawa stanu zdrowia, łagodzenie współistniejących objawów (m.in. stanów zapalnych, zaparć, zaburzeń ze strony układu moczowego, zmęczenia), poprawa efektywności leczenia oraz zapobieganie niedoborom substancji odżywczych. Warto również wiedzieć ze odpowiednia terapia żywieniowa u chorych na stwardnienie rozsiane w ostatnich latach jest jedną z częściej opisywanych procedur wspomagających leczenie farmakologiczne.

Rola witamin z grupy B


Aby odpowiedzieć na pytanie – jaką role w przebiegu SM odgrywają witaminy z grupy B należy napoczątku zdać sobie sprawę, czemu są one takie ważne. Okazuje się, że niedobór witamin, szczególnie z grupy B, może powodować upośledzenie prawidłowego prze-wodnictwa nerwowego. 

To właśnie ta wiedza zapoczątkowała hipotezę, że może niedobór którejś z witamin bierze udział w powstaniu SM. Hipoteza ta okazała się jednak fałszywa i nie udało się udowodnić związku SM z żadnym, konkretnym stanem niedoborowym.
Ale to nie oznacza, że odpowiednia podaż witamin nie ma znaczenia w innych procesach zachodzących w czasie choroby i nie wpływa na występujące objawy.

Ważną rolę w leczeniu zaburzeń neurologicz¬nych odgrywają witaminy z grupy B, głównie B1, B2, B3, B5, B6 i B12. Ponieważ jest to cała grupa witamin, ich role warto omówić osobno, ponieważ każda ma nieco inne działanie na układ nerwowy i organizm człowieka.


Witamina B1  czyli tiamina

  • Wpływa na czynność układu nerwowego oraz wspomaga pracę układu sercowo-naczyniowego.
  • Witaminy te znajdziemy zarówno w świecie roślin(kaszach, nasionach roślin strączkowych)  jak i w produktach odzwierzęcych(mięsie, przetworach mięsnych, rybach).
  • Do łagodnych objawów niedoborów tej witaminy należą przede wszystkim: uczucie zmęczenia, drażliwość, pogorszenie nastroju i zaburzenia koncentracji.
Witamina B2 czyli ryboflawina

 

  • Jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania ośrodkowego układu nerwowego i obwodowego układu nerwowego oraz układu odpornościowego człowieka.
  • Dobrym jej źródłem są przede wszystkim produkty pochodzenia zwierzęcego, takie jak podroby, mleko i jego przetwory (głównie sery „żółte” i sery twarogowe) oraz jaja.
  • Wśród produktów pochodzenia roślinnego istotnym źródłem tej witaminy są nasiona roślin strączkowych i kasza jaglana.
  • Jej przewlekły niedobór prowadzi między innymi do zmian w narządzie wzroku i układzie nerwowym.
 Witamina B3 (niacyna, witamina PP)

  • Również jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania mózgu i obwodowego układu nerwowego.
  • Występuje w produktach roślinnych (drożdże piekarskie, korzeń pietruszki, nasiona roślin strączkowych, grzybach) i zwierzęcych (głównie wątroba, piersi kurczaka i udziec indyka, jajach).
  • Niedobór niacyny w organizmie człowieka może prowadzić do zaburzeń układu nerwowego.
Witamina B5 czyli  kwas pantotenowy 

 

  • Uczestniczy w syntezie neuroprzekaźników, czyli tych związków, które odpowiadają za przekazywanie sygnałów między komórkami nerwowymi.
  • Jest to witamina powszechnie występująca w żywności. Duże ilości tej witaminy znajdują się w produktach spożywczych pochodzenia zwierzęcego oraz roślinnego (pełnoziarniste produkty zbożowe oraz suche nasiona roślin strączkowych).
Witamina B6

 

  • Wpływa między innymi na funkcjonowanie układu nerwowego oraz odporność immunologiczną, a także uczestniczy w tworzeniu przeciwciał.
  • Ze względu na jej syntezę przez florę bakteryjną w przewodzie pokarmowym w organizmie ludzkim bardzo rzadko stwierdza się ciężki niedobór tej witaminy.
  • Dobrym źródłem witaminy B6 są warzywa liściaste (szpinak, kapusta), kiełki pszenicy, drożdże, awokado, soja, zielony groszek, fasola, orzechy włoskie i ziemne, banany, warzywa skrobiowe, mąka, nabiał, mięso drobiowe, ryby oraz jaja.
  • Pełnoziarniste produkty zbożowe zawierają jej znacznie więcej niż produkty wysokoprzetworzone. Gotowanie, smażenie i peklowanie mięsa powoduje straty tej witaminy o 30–50% .
Witamina B12 czyli Kobalamina

  • Jest jedną z ważniej¬szych witamin z grupy B.
  • Bierze również udział w syntezie serotoniny (hormon szczęścia).
  • Źródłem tej witaminy są wyłącznie produkty pochodzenia zwierzęcego. Jej największa zawartość występuje w wątróbce, nerkach, świeżym szczupaku, świeżym śledziu, sardynce, przetworach rybnych oraz mięsie królika . Natomiast w pozostałych produktach zwierzęcych znajdziemy mniejsze jej ilości.
  • Zbyt mała podaż tej witaminy może być przyczyną objawów neurologicznych, takich jak otępienie, ataksja, neuropatia i zaburzenia psychotyczne.
  • Zbyt niska podaż i gorsze wchłanianie kobalaminy prowadzi do wzrostu stężenia homocysteiny. W wielu badaniach wskazuje się na to, że podwyższone stężenie homocysteiny przyczynia się do wystąpienia różnych schorzeń neurozwyrodnieniowych. U niektórych chorych na SM zaobserwowano zwiększone stężenie homocysteiny w osoczu oraz obniżone stężenie kobalaminy.

 

autor: Paulina Gryz-Ryczywolska

Facebook Pinterest Instagram e-mail
Powrót